Meer zijn in plaats van doen

Meer zijn in plaats van doen

Ik heb de afgelopen week geëxperimenteerd met zijn in plaats van doen. Want normaal gezien heb ik het altijd heel druk en doe ik ook heel druk. Naast mijn werk is er op maandag les van dit, op vrijdag repetitie van dat, op dinsdag vergadering van vereniging x of op donderdag die van vereniging y,… En naast de terugkerende activiteiten vul ik alle gaatjes in mijn agenda met een heleboel andere dingen.

En ja, over het algemeen is dat wat ik nodig heb om mij goed te voelen. Door de band genomen vind ik al die drukte en al die activiteiten heel erg leuk. Maar ik moet eerlijkheidshalve toegeven dat al die drukdoenerij soms ook een vlucht is. Een vlucht van mijn eigen gedachten, want als ik stilval gaat het heel erg hard in mijn hoofd. Dan gaat die gedachtenmolen in overdrive en heb ik schrik om mezelf in die overweldigende maalstroom te verliezen; om de controle kwijt te geraken… Maar ik weet uiteraard al veel langer dat je gedachten niet kan controleren en ik heb dus ook al een tijdje een haat-liefdeverhouding met de ‘zijn-modus’ en voel me veel comfortabeler bij de ‘doe-modus’. (Logisch natuurlijk, want die doe-modus ken ik door en door…).

Dit leek me dan ook het ideale onderwerp voor een experiment en zo ging ik dus de afgelopen dagen meer zijn in plaats van doen. Ik heb een hele week niet gewerkt, want ik heb geen cliënten gezien, maar ik heb ook geen administratie gedaan en mijn boekhouding niet bijgehouden. Daarnaast heb ik geen (online) opleidingen of webinars gevolgd, heb ik geen werkblaadjes of ander materiaal uitgewerkt en heb ik geen posts geplaatst op de facebookpagina van Consento.

Vermits het ondertussen paasvakantie is, hadden de kinderen geen werk voor school. En quasi alle andere activiteiten vinden momenteel niet plaats of ik nam deze week bewust heel weinig (niet is me niet gelukt ????) deel aan de online varianten in deze coronatijd.

En zo had ik plots een zee van tijd. Tijd om te zijn. Tijd om te laten gebeuren wat gebeurt. En je kan al raden wat dat is: een brein dat nog heviger dan anders gedachten gaat produceren die allemaal om mijn aandacht lijken te schreeuwen.

De eerste dag was dat lastig. Afschuwelijk zelfs! Ik werd helemaal gek van mezelf en dacht stiekem: “Voilà, zie je nu wel!? Dit is het bewijs dat ik maar beter kan blijven doen, want dit wil ik niet meemaken. Dit hou ik niet vol.”. Maar de doorzetter in mij wilde niet meteen opgeven en dus ging ik nog even door met het experiment. En dan merk je dat die eerste golf aan gedachten die je als een tsunami overspoelt ook weer gaat liggen. Er komt een moment dat je hoofd weer rustiger wordt. En gaandeweg stel je vast dat je al dat ‘gedoe’ eigenlijk wel kan dragen. Dat dat wat vooraf een verschrikkelijke nachtmerrie leek, in de praktijk nog wel hanteerbaar is.

Stilaan begon ik mijn draai te vinden in dat hele zijn in plaats van doen en er gebeurde iets wonderbaarlijks. Activiteiten die anders een vies randje van schuld met zich mee droegen, kregen terug de eer die ze verdienen. Ik durfde me bijvoorbeeld in het zonnetje neerzetten met een boek en een paar uurtjes (stel je voor!) lezen zonder me schuldig te voelen. En helemaal straf vond ik het feit dat ik plots klusjes ging doen waar ik normaal een hekel aan heb. Ik heb dingen gepoetst die al lang geen poetsbeurt meer hadden gekregen en ik heb dingen weg gedaan waar ik al maanden of zelfs jaren krampachtig aan vasthield omdat ik weggooien/wegdoen meestal moeilijk vind.

Dit experiment wierp een heel ander licht op mijn energiegevers en -vreters. Bepaalde activiteiten die normaal mijn batterijen doen leeglopen, waren nu eerder neutraal of zelfs energiegevend! En omgekeerd stelde ik vast dat dingen die ik normaal leuk vind om te doen, op den duur toch energie kunnen kosten als je te veel moet (van jezelf of van een ander).

Het hele experiment was op vele vlakken een eyeopener. Ik leerde dat ik veel beter met mijn gedachten om kan gaan dan ik eigenlijk vermoedde en zo nu en dan eens opnieuw grondig stilstaan bij je energiegevers en -vreters is heel zinvol om te doen. Want daar een zicht op hebben is oh zo belangrijk om een voldaan leven te kunnen leiden. En dat laatste wens ik je alvast toe!

Hou jij je (stress)problemen ook zelf in stand?

Ik zou heel neerslachtig kunnen worden van alle miserie die ik mijn cliënten hoor vertellen. Ik zou cynisch kunnen worden over hoe het er aan toe gaat op vele werkvloeren. Ik zou kunnen concluderen dat het allemaal geen zin heeft, als ik zie welke problemen mensen allemaal gepresenteerd krijgen in hun leven.

Maar ik kies er, heel bewust voor, om elke keer weer te focussen op het goede. Om te kijken naar de stappen die cliënten zetten. Naar de moed die ze tonen en naar het doorzettingsvermogen dat ze aan de dag leggen om kleine of grote dingen in hun leven te veranderen.

Door die houding aan te nemen, krijg ik heel veel voldoening uit mijn job, want het is een eer om aan iemands zijde te mogen staan en een steentje bij te kunnen dragen aan een succesverhaal. Maar door het positieve te bekrachtigen, gebeurt er ook iets moois bij de cliënt. Ze zien (terug) mogelijkheden en oplossingen en herwinnen stilaan het vertrouwen dat ‘het’ gaat lukken, wat die ‘het’ dan ook mag zijn.

Wat je aandacht geeft, groeit. Dat geldt voor goede dingen, maar jammer genoeg is dat voor de slechte zaken niet anders. Eigenlijk houden we met z’n allen onze problemen in stand door er telkens weer over te klagen, te piekeren of de moeilijke of vervelende situaties steeds opnieuw af te spelen in ons hoofd.

Mocht ik jouw gedachten kunnen lezen, zou ik onderstaande hersenspinsels dan tegenkomen?
“Ik moet toch echt dringend iets aan mijn stress gaan doen in 2020!”
“Ik ervaar echt nooit rust. Voor elke taak die ik afvink van mijn to-dolijst, komen er minstens 2 nieuwe in de plaats.”
“Ik loop voortdurend achter de feiten aan, terwijl ik in mijn hoofd altijd al 10 stappen vooruit denk.”
“Waarom lukt het me toch niet om wat meer balans te krijgen in mijn leven? Ik heb er al zo veel over gelezen, maar krijg het niet voor mekaar om er ook echt iets aan te doen.”

Ja, die gedachten herken je? Wel, dan ben je zó hard aan het focussen op het negatieve dat het geen wonder is dat er niks in de positieve richting lijkt te veranderen. Zoals ik hierboven al schreef, groeit alles wat je aandacht geeft en hou je eigenlijk je problemen in stand. Als je het anders wil, zul je dus moeten leren om te zien wat je wél al goed doet op het vlak van stressbeheersing.

Ga daarom eens na wanneer je het hoofd rustig hield en op een gepaste manier reageerde. Onderzoek eens hoe de stresskip in jou verschilt van die evenwichtige persoon die je ook soms kan zijn en sta eens stil bij wat je daaruit kan leren. Je zal zien dat het eigenlijk nog niet zo slecht gesteld is met die stressbeheersing van je. Maar natuurlijk, zoals Mark Uytterhoeven ook al wist, alles kan beter. Alleen heb jij de keuze: focus je op de slechte ervaringen of focus je op het groeipotentieel? Kies stresswijs zou ik zeggen… ????

Kiezen (voor jezelf) ≠ verliezen

De afgelopen weken waren heel bewogen voor me met veel emoties, veel twijfels en veel stress. Ik heb eindeloze innerlijke dialogen gevoerd en heel wat persoonlijke monstertjes recht in de ogen gekeken. Maar ik kan jullie nu al vertellen, hoewel mijn uiteindelijke keuze nog heel pril is, dat het al mijn worstelingen meer dan waard was…

Ik ben al jaren actief als vrijwilliger in verschillende verenigingen; en vaak met één of ander engagement met nogal wat verantwoordelijkheid zoals een bestuursfunctie. Die taken geven me over het algemeen heel veel voldoening, maar in één van die functies voelde ik me al een tijdje niet meer goed. Allerlei voorvallen – klein en minder klein – hadden mijn oorspronkelijke enthousiasme een serieuze deuk gegeven en ik had heel veel moeite met de manier waarop er met elkaar werd omgegaan.

Dus ik overwoog stiekem om ermee te stoppen. En het woord ‘stiekem’ is heel belangrijk in die zin, want de gedachte alleen al gaf me de kriebels (en deelde ik met niemand). Allerlei stemmetjes in mijn hoofd begonnen dan heftig te protesteren:

  • Stoppen met een engagement? En dan nog wel in november als het werkjaar niet is afgerond? ->Je laat iedereen in de steek!
  • Kiezen voor jezelf? ->Je bent een egoïstisch onmens!
  • Stoppen = opgeven = falen! ->Waar is die doorzetter in jou? Kan je echt niet meer
    aan dan dat?

Mijn innerlijke criticus nam onmiddellijk het hoge woord en dus duwde ik de gedachte om te stoppen altijd snel weer weg. Ik zocht afleiding en probeerde te focussen op andere dingen. Maar het gevoel ‘dit zit niet goed’, werd sterker en sterker. Ik kon de dingen niet meer relativeren en kreeg er buikpijn van, liet er mijn slaap voor en maakte me voortdurend zorgen. Bij elke melding van een mailtje, Whatsappberichtje of post in de facebookgroep van de vereniging sloeg een gevoel van angst en onbehagen me om het hart en vroeg ik me af “Wat gaat er nu weer zijn?”.

De lichamelijke en mentale signalen die om mijn aandacht vroegen, werden steeds talrijker en het knagende gevoel werd steeds groter. En dus was het tijd om in actie te komen. Tijd om na te gaan wat ik écht wilde en écht nodig had.

Het was een moeilijke klus om naast de kritische stemmen ook te luisteren naar dat andere deel in mij; de stemmen die zeiden:

  • Al die uren die je daarin steekt zou je ook kunnen doorbrengen met je gezin.
  • Je moet niet voortdurend werken of iets anders nuttigs doen. Het is ook oké om ‘gewoon’ te genieten.
  • Stoppen ≠ falen, maar = eerlijk zijn tegenover jezelf en de anderen.
  • Het is niet omdat je in het verleden niet assertief genoeg was en veel hebt verdragen dat je je eigen grenzen moeten blijven overschrijden.

Deze opmerkingen haalden lang niet hetzelfde volume als de kritische varianten, maar ze waren er wél! En dus kon ik kiezen: deze kant van het verhaal blijven negeren of ernaar handelen. Vermits dat eerste niet meer leek te lukken, moest ik wel voor het tweede gaan en dus besloot ik om moedig te zijn…

Ik heb de telefoon genomen en de voorzitster gebeld met de boodschap dat ik zou stoppen. Ik begon meteen te huilen en zat te trillen over mijn hele lijf, maar de woorden waren eruit. Ik werd overspoeld door allerlei emoties zoals angst, schaamte en schuld, maar er was ook een vleugje opluchting en ik was heel blij dat ik had doorgezet.

Ik ga je de uren gesprek (aan telefoon en in levende lijve) die daarop volgden, besparen. Maar de conclusie die ik eruit getrokken heb, wil ik wel met je delen: het is de moeite waard om voor jezelf te kiezen en er is ook niks egoïstisch aan!

Van de doemscenario’s die er vooraf door mijn hoofd spookten, is er geen enkele waar geworden. Natuurlijk zijn heel wat mensen geschrokken en is niet iedereen even blij met mijn beslissing, maar het is niet zo dat ze me nu allemaal haten en mijden als de pest. Uiteraard moeten er taken van me overgenomen worden en is dat niet evident, maar de wereld stopt niet met draaien. Het spreekt voor zich dat hier over gebabbeld wordt, maar de commentaren zijn niet eens allemaal negatief.

Ik heb in dit verhaal ontdekt dat ik de ongemakken die mijn beslissing met zich meebrengen, wel kan dragen. En dat geeft vertrouwen voor nu en in de toekomst. Ik heb ook ervaren dat kiezen voor jezelf een zeker respect afdwingt. Vroeger ging ik er altijd van uit dat mensen helpen en hen op alle mogelijke manieren tevreden houden, wel automatisch voor erkenning en respect zou zorgen. Maar niets is minder waar. Ze vinden wie je bent en wat je doet, dan al snel vanzelfsprekend en iemand die altijd ‘meeloopt’ wordt daarvoor zelden gerespecteerd.

Tot slot bleek ook mijn grootste angst “kiezen voor jezelf is zo egoïstisch” helemaal niet te kloppen, want door bepaalde dingen niet meer te doen, door los te laten, komt er ruimte voor iets anders. En daar profiteren de mensen die ik graag zie alleen maar van, want ik ben een betere versie van mezelf en heb meer tijd voor de dingen die er echt toe doen.

Je ziet, kiezen (voor jezelf) is niet verliezen; het is positief en zelfs noodzakelijk! Ik wens je de moed toe om het ook een keer te proberen…